امروز دوشنبه ۲۱ آبان ۱۳۹۷

پرورش ظرفیت‌های انسانی در سن چهار سالگی

نامه الکترونیک چاپ

استاد دکتر رضا علی کرمی / مسجد اعظم قم / به نقل از افق حوزه س6ش176ص6/12. 11. 1386.

پرورش ظرفیت‌های انسانی در سن چهار سالگی

کودک چهار ساله از نظر جسمان‍ی

ظرفیت‌های الهی که در وجود ما هستند ولی شکوفا نشده‌اند، ظرفیت‌های بسیار قوی هستند. برای شکوفا کردن ظرفیت‌ها ضرورت دارد که به فطرتمان عمل کنیم و از این طریق ظرفیت‌هایمان را شکوفا کرده تا اینکه مبتلا به بحث‌های انحرافی – حتّی به شکل عرفان انحرافی –نشویم.

برای اینکه به این راه حل برسیم اوّل باید کودک را بشناسیم و هنگامی که کودک را شناختیم دو کار در پیش داریم :

  1. چگونه نسل آینده را که کودکان ما هستند شکوفا کنیم؟    2.  برای خودمان چه کار کنیم؟

یعنی هم برای خودمان و هم برای کودکانمان باید از همین الآن به فکر باشیم؛  لذا باید به ویژگی‌های کودک توجّه کنیم که کودک اولاً،‌ از نظر جسمانی در سنّ چهار سالگی فعّال و پرانرژی است­؛ یعنی انسان از همان کودکی دارای یک انرژی و قدرت است و اگر در سال­های بعد بروز نمی­دهد، به معنای این نیست که از بین رفته باشد، بلکه انرژی موتور محرکه­اش را خاموش کرده و مثل یک انبار در وجود این شخص باقی مانده است. البته این انرژی بالاخره در جایی فرصت پیدا کرده و لو به صورت منفی بروز پیدا می‌کند که در این موقع بسیار خطرناک است و به همین دلیل باید به آن جهت داده شود.

ثانیاً، اینکه کودک از فعالیت‌هایی که تحّرک عضلانی دارد لذّت می‌برد؛‌ یعنی بازی‌های کامپیوتری که تحّرک عضلانی ندارند و بازی‌های مصنوع‍ی که امروزه برای بچه‌ها خلق شده و ما از کنار آن‌ها بی خیال می‌گذریم، نسل آینده را دچار مشکل می‌کند .

ثالثاً، کودکان چهار ساله مثل بزرگ‌ترها بالا و پایین می‌روند؛ یعنی دقیقاً بر خلاف دو ساله‌ها و سه ساله‌ها که رو با بالا رفتنشان یک طور است و رو به پایین رفتنشان طور دیگر است، عمل می‌کنند. به این معنی که کودک در سنّ چهار سالگی وارد دنیای جدیدی می‌شود­؛ پس تعلیم و تربیتش هم باید طبق دنیای جدیدش باشد .

رابعاً، اینکه اگر وسیله­ای به کودک بدهیم که عضله‌اش کار بکند، به خوبی می‌تواند از آن لذت ببرد و به رشد عضلانی خود کمک کند، مثل دوچرخه سواری و پرش‌ها .

خامساً ، اینکه در سن ّ چهار سالگی اگر بخواهید از عضله بچه‌ها کار بکشید، مثلاً در نقاشی­، دایره، آدم و حیوانات را خوب ترسیم می‌کند؛ به این معنی که فاصله­ای بین این سنّ اتفاق افتاده است .

خیلی از این بچه‌ها وقتی در سنّ 5، 6، 7 سالگی وارد مدرسه شده و خوب نمی‌توانند نقاشی کنند، به خاطر آن است که ما نگذاشتیم ظرفیت‌ها و قابلیت‌هایشان رشد کند؛ بنابراین مثل یک نیروی ذخیره شده می‌توانیم فعّالشان کنیم.

سادساً، کودک چهار ساله کارهای شخصی خودش را انجام می‌دهد؛ مثل لباس پوشیدن، مسواک زدن، غذا خوردن و ... . علّت اینکه بعضی‌ها نمی‌توانند آن را انجام بدهند، این است که سیستم فرهنگی تربیت فرزندانمان اشکال دارد. ما اجازه نداریم کارهای شخصی فرزند چهارساله خودمان را انجام دهیم، بلکه باید راهنمایی‌اش کنیم که کارش را تمرین بکند.